België test onzichtbare watermerken op snackverpakkingen
Sorteertechnologie moet chipszakken veilig recycleren tot voedselverpakkingen

Belgen die deze weken chips en snacks kopen, doen mogelijk onbewust mee aan een Europees experiment. Op duizenden flexibele verpakkingen, zoals chipszakjes en koekjeswikkels, staat sinds kort een onzichtbaar digitaal watermerk. Zodra zo’n verpakking in de PMD-zak belandt en bij een sorteercentrum aankomt, kan de code worden uitgelezen en de verpakking automatisch naar de juiste stroom worden geleid.
Waarom het onderscheid telt
Huidige sorteertechnologie kan flexibele verpakkingen van food en non-food niet betrouwbaar uit elkaar houden. Dat is een probleem voor voedselveilige recyclage: verpakkingen die in contact kwamen met voeding moeten apart worden verwerkt. Met de digitale watermerken wordt dat onderscheid wel mogelijk. Zo komt de recyclage van chipszakjes, wikkels en folies tot nieuwe, voedselveilige verpakkingen dichterbij.
Primeur voor België
België is het eerste Europese land dat deze technologie op grote schaal test via de PMD-inzameling. Fost Plus leidt het project, samen met voedingsbedrijven zoals Mondelēz International, Ferrero, PepsiCo en pladis. De technologie vormt een extra stap bovenop de huidige sortering in 16 materiaalstromen, specifiek gericht op het scheiden van flexibele food- en non-foodverpakkingen.
Strenge regels voor voedselveiligheid
Vandaag mag in Europa enkel gerecycleerd PET uit onder meer drankflessen weer tot voedselverpakking worden verwerkt via mechanische recyclage. Voor flexibele verpakkingen lag dat moeilijker, precies omdat food en non-food niet gescheiden konden worden. Met de nieuwe sorteerstap wil men die kringloop ook voor folies, zakjes en films sluiten.
Europese context en partners
De proef kadert in het HolyGrail 2030 – Circular Packaging Consortium, gecoördineerd door AIM en gesteund door zo’n 75 organisaties. In België worden gesorteerde foliestromen verder getest in een Duits sorteercentrum met hogeresolutiecamera’s die de watermerken detecteren, op basis van technologie van Digimarc en Pellenc ST. De aanpak moet helpen om de nieuwe Europese doelstelling te halen: tegen 2030 minimaal 10 procent gerecycleerd materiaal in bepaalde plastic voedselverpakkingen.
“QR-code die je niet ziet”
Volgens Fost Plus werkt het watermerk als een onzichtbare QR-code met informatie over de vroegere inhoud. Camera’s op de sorteerlijn lezen de code en sturen de verpakking naar de juiste fractie. Zo kan men voor het eerst grootschalig onderscheid maken tussen flexibele food- en non-foodverpakkingen en nieuwe recyclagestromen opzetten.
Volgende stappen
De sorteertesten lopen op echte consumentenverpakkingen, met alle variaties in vouwen, beschadigingen en vervuiling. Later dit jaar starten recyclagetesten om voedselveilig gerecycleerd materiaal uit de gescheiden foliestromen te bekomen. Bij succes kan de technologie de Belgische recyclageketen versterken en een Europese doorbraak forceren voor circulaire voedselverpakkingen.
