Koffieproducent BKI goed op weg richting PPWR

Mono-PE- en -PP-verpakkingen

Als het gaat om de komende PPWR die in 2030 in werking treedt, is de Deense koffiebrander BKI een mooi voorbeeld van hoe daar op in te spelen. Haar strategie is om zoveel mogelijk om te schakelen naar monomaterialen om de recycleerbaarheid van haar verpakkingen te optimaliseren, zonder dat het ten koste gaat van de productkwaliteit. Zij kiest daarbij voor zowel PE als PP. 

Bij haar keuze voor PE en PP als optimaal recycleerbare monoverpakkingsmaterialen kiest BKI bewust tegelijk ook voor standaardisatie: immers deze beide polyolefinen behoren, samen met PET, tot de meest gebruikte kunststof verpakkingsmaterialen. En dat heeft weer als voordeel dat er voldoende massa voor beide materialen is om ze rendabel en efficiënt in te zamelen en te recycleren tot nieuw verpakkingsmateriaal. Beide worden in de PPWR-richtlijnen voor ‘Design for Recycling’ erkend als de voorkeurspolyolefinen voor recycleerbare verpakkingen. “Voor gemalen koffie werken we al met PE-monomateriaal”, verduidelijkt productmanager Stine Hededal Mortensen van BKI (Brasil Kaffe Import). “Voor vacuüm bricks en bonenzakken testen we momenteel PP-folie uit vanwege de stijfheid en het heldere kijkvenster.”

Stine Hededal Mortensen
Stine Hededal Mortensen is sinds 3,5 jaar productmanager bij BKI. Daarvoor werkte zij in een vergelijkbare functie bij een ander productiebedrijf, eveneens met verantwoordelijkheden op het gebied van product en verpakking. Haar rol is veel breder dan alleen verpakking. “Ik ben verantwoordelijk voor onze volledige koffieassortimenten en voor de uitvoering en lifecycle-management van deze producten, inclusief productontwikkeling, optimalisatie en overkoepelende coördinatie.”

Juiste barrière

Daarbij moet natuurlijk niet de juiste barrière uit het oog worden verloren die ervoor moet zorgen dat het product voldoende beschermd is tegen kwaliteitsverlies. De EVOH-laag speelt daarbij als barrièrelaag een belangrijke rol omdat zij oxidatie tegengaat en daarmee het aroma vasthoudt en de inhoud beschermt tegen vocht.

BKI heeft vier verpakkingsformaten waarmee zij innoveert met polyolefine monomaterialen: de pillowbag, de quatroseal-verpakking, blokbodemzak en vacuümgetrokken bricks.

Daarbij wordt er, al naar gelang, gekozen voor polyethyleen (PE) of polypropyleen (PP). Het grote voordeel van PP is de hoge stijfheid en uitstekende verwerkbaarheid. Dat maakt dit materiaal geschikt voor formaten zoals pillowbags en blokbodemzakken. Het levert daarbij ook goede barrière-eigenschappen voor de bescherming van koffiearoma. Ook het ventiel voor de bonenkoffieverpakking is van dit materiaal. Polyethyleen (PE) is daarentegen flexibel en sterk en ideaal om te sealen. 

Monomaterialen uitdagend

Maar het werken met monomaterialen voor koffie is technisch uitdagend, vertelt productmanager Stine Hededal Mortensen. “Koffie is een zeer gevoelig product dat sterke bescherming vereist tegen zuurstof, vocht en aromaverlies. De verpakking moet daarom volledig luchtdicht zijn en de barrière-eigenschappen behouden gedurende de hele houdbaarheidsperiode. Daarnaast zijn monomaterialen gevoeliger voor hitte, waardoor ze lastiger te verwerken zijn op bestaande machines.”

Hededal Mortensen geeft toe dat ook nog niet alle verpakkingen van BKI uit monomateriaal bestaan. “Na uitgebreide tests en nauwe samenwerking met onze folieleverancier hebben we een monomateriaal gevonden met de juiste barrière-eigenschappen dat op onze productielijnen verwerkt kan worden, maar voorlopig alleen voor onze gemalen koffie. We voeren dit stap voor stap in, maar sommige formaten blijven uitdagender vanwege de eisen rond het ventiel en de verwerkbaarheid op de machines.”

BKI werkt nauw samen met haar leveranciers om monomateriaalstructuren te ontwikkelen die voldoen aan onze zuurstof- en vochtbarrière-eisen, vertelt de productmanager verder. “We voeren grondige tests uit – barrière, sealsterkte, verwerkbaarheid en houdbaarheid – voordat we iets implementeren.”

Herbruikbaar lastig

Herbruikbare verpakkingen, ook een voorkeursrichting om te voldoen aan de PPWR, zijn een stuk lastiger. “Herbruikbare verpakkingen zijn zeer uitdagend voor geroosterde koffie vanwege hygiëne-eisen, de noodzaak van een eenrichtingsontgassing en de gevoeligheid van het product.” Wat BKI betreft moet dan ook altijd de balans worden gevonden tussen het beschermen van de productkwaliteit en het behalen van de doelstellingen van de circulaire economie.

Van concept tot markt

In haar keuze voor een productverpakking – het verpakkingsidee van concept tot markt – hanteert BKI de volgende standaardprocedure. Eerst moet een kans worden geïdentificeerd die kan zijn ingegeven door een klantbehoefte of regelgevingseis. Dan worden als eerste verpakkingsontwikkelingsbijeenkomsten georganiseerd, inclusief kick-off en afstemming. Daarna volgt een testfase waarmee de folieprestaties op machines worden geïnventariseerd. Daarna zijn er houdbaarheidsproeven, waarbij zowel duurzaamheid wordt gecheckt als een kwaliteitscontrole plaatsvindt. Na goedkeuring volgt er vrijgave voor productie en een klantpresentatie waarbij resultaten en innovaties worden gedeeld. Uiteindelijk is er dan de implementatie met uitrol in productie en op de markt.

Merkproducten en private label

Het verpakkingsontwerp wordt bij BKI gedaan door verschillende teams. “We hebben onze eigen grafisch ontwerpers die zich vooral richten op onze merkproducten, terwijl we voor private labelprojecten meestal samenwerken met externe bureaus. Bij de keuze voor verpakkingsmaterialen werken we nauw samen met onze leveranciers en hun technische specialisten. Zij zijn belangrijke partners in het ontwikkelen en testen van de gebruikte folierecepturen. Mijn rol is om ervoor te zorgen dat verpakkingskeuzes – materialen, functionaliteit en design – de product- en bedrijfsbehoeften ondersteunen.”

Foto’s: Erik Kruisselbrink

BKI in cijfers
BKI produceert met 250 medewerkers jaarlijks meer dan 14 miljoen kilo koffie, goed voor in totaal 1,5 miljard kopjes koffie. Daarvoor heeft het vier units om koffie op de gewenste sterkte te branden, waarmee zeven ton koffiebonen per uur worden gebrand, en acht volledig geautomatiseerde hogesnelheidsverpakkingslijnen. Daarnaast mengt zij jaarlijks 150 ton thee, wat goed is voor in totaal 75 miljoen kopjes thee. BKI noteert een jaaromzet van ongeveer 120 miljoen euro.